Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for Μαΐου 2009

Την ακύρωση της υπουργικής απόφασης για την κατασκευή μεγάλων διαστάσεων ανοικτού αγωγού αποχέτευσης ομβρίων υδάτων, δια μέσου του υγροβιότοπου της Βραυρώνας Αττικής, ζητά η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία με προσφυγή της στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία υποστηρίζει ότι υπουργική απόφαση παραβιάζει τις διατάξεις του άρθρου 24 του Συντάγματος, την Συνθήκη Ramsar, την ευρωπαϊκή οδηγία 92/43/ΕΟΚ, ενώ είναι και παράνομη λόγω της πλημμελούς αιτιολογίας της. 

Όπως αναφέρει η Εταιρεία, ο υγροβιότοπος της Βραυρώνας είναι ο μοναδικός στην Αττική και γύρω του έχει αναπτυχθεί ένα πλούσιο οικοσύστημα το οποίο έχει ενταχθεί στο δίκτυο Natura 2000. Ακόμα, από τη Συνθήκη Ramsar προκύπτει ευθεία υποχρέωση των αρμοδίων κρατικών αρχών για την προστασία του υγροβιότοπου. 

Η κατασκευή του αγωγού, σύμφωνα με την Εταιρεία, θα επιφέρει ανεπανόρθωτη αλλοίωση των συνθηκών που επικρατούν στο σύνολο του υγροβιότοπου ενώ τονίζεται ότι η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων αγνοεί τις επιπτώσεις του έργου στον πυρήνα του υγροτόπου

Read Full Post »

Στις ΗΠΑ, ο οικολογικός χάρτης ταυτίζεται με το ρατσιστικό χάρτη. Τα πιο ρυπογόνα εργοστάσια και οι πιο επικίνδυνες χωματερές βρίσκονται στους κοιτώνες της φτώχειας, όπου ζουν μαύροι, Ινδιάνοι και πληθυσμοί λατινοαμερικάνικης προέλευσης. Το ΚένεντιΧάιτς, μια νέγρικη κοινότητα στο Χιούστον του Τέξας, είναι χτισμένο σε ένα χώρο κατεσραμμένο από τα πετρελαϊκά κατάλοιπα της Gulf Oil. Οι κάτοικοι του Κόβεντ, ενός οικισμού στη Λουιζιάνα, όπου λειτουργούν 4 από τα πιο ρυπογόνα εργοστάσια της χώρας, είναι σχεδόν όλοι μαύροι. Μαύροι ήταν στην πλειοψηφία τους αυτοί που κατέληξαν στα επείγοντα περιστατικά όταν το 1993 η General Chemical άδειασε όξινη βροχή πάνω από την πόλη Ρίτσμοντ Νορθ, στον όρμο της Καλιφόρνιας. Μια έκθεση της United Church of Christ, η οποία δημοσιεύτηκε το 1987, επισήμανε ότι οι περισσότεροι άνθρωποι που ζουν κοντά στα νεκροταφεία τοξικών αποβλήτων είναι μαύροι και Λατίνοι. Τα πυρηνικά απόβλητα προσφέρονται στους καταυλισμούς των Ινδιάνων, με αντάλλαγμα χρήματα ή την υπόσχεση εργασίας.

Στα τέλη του 1984, στην πόλη Μποπάλ της Ινδίας, στο εργοστάσιο φυτοφαρμάκων της χημικής εταιρείας Union Carbide έγινε μια διαρροή 40 τόνων θανατηφόρου αερίου. Το αέριο διαχύθηκε στα περίχωρα, σκότωσε 6.600 ανθρώπους και προκάλεσε βλάβες σε 70.000 ανθρώπους, πολλοί εκ των οποίων γρήγορα πέθαναν ή παρέμειναν για πάντα ανάπηροι. Η επιχείρηση Union Carbide δεν εφάρμοζε στην Ινδία κανέναν από τους κανόνες ασφαλείας που στις ΗΠΑ είναι υποχρεωτικά.

pollution

Η Union Carbide και η Dow Chemicals πουλούν στη Λατινική Αμερική πολλά απαγορευμένα στη χώρα τους προϊόντα. Το ίδιο συμβαίνει και με άλλους γίγαντες της παγκόσμιας χημικής βιομηχανίας. Στη Γουατεμάλα, για παράδειγμα, τα αεροπλανάκια ραντίζουν τις βαμβακοφυτείες με ζιζανιοκτόνα που η πώλησή τους απαγορεύεται στις ΗΠΑ ή στην Ευρώπη. Το 1974 μια έρευνα του Ινστιτούτου Διατροφής της Κεντρικής Αμερικής αποκάλυψε ότι στη Γουατεμάλα, σε πολλές περιπτώσεις, το μητρικό γάλα είναι μολυσμένο μέχρι και 200 φορές πάνω από το όριο επικινδυνότητας.

Η ατιμωρησία καλύπτει την εταιρεία Bayer από την εποχή που, ως μέλος του κονσόρτσιουμ IG Farben, χρησιμοποιούσε τους φυλακισμένους του Άουσβιτς ως δωρεάν εργατικά χέρια. Πολλά χρόνια αργότερα, στις αρχές του 1994, ένας ακτιβιστής οικολόγος της Ουρουγουάης κατάφερε να γίνει μέτοχος της Bayer για μια ημέρα. Χάρη στην αλληλεγγύη Γερμανών συντρόφων, μπόρεσε να υψώσει τη φωνή στη συνέλευση των μετόχων της δεύτερης στον κόσμο εταιρείας παραγωγής φυτοφαρμάκων, και ρώτησε γιατί η εταιρεία πούλαγε στην Ουρουγουάη 20 τοξικά φυτοφάρμακα που στη Γερμανία δεν είχαν άδεια, εκ των οποίων μάλιστα 3 είχαν θεωρηθεί «άκρως επικίνδυνα» και άλλα 5 «εξαιρετικά επικίνδυνα» από την παγκόσμια Οργάνωση Υγείας. Η απάντηση της συνέλευσης των μετόχων ήταν η συνηθισμένη: ότι δεν παραβαίνουν τους νόμους των χωρών στις οποίες χρησιμοποιούνται τα προϊόντα τους, κάτι που τυπικά είναι αλήθεια, και ότι τα προϊόντα είναι αβλαβή. Ποτέ δεν εξηγούν όμως πως γίνεται και δεν απολαμβάνουν οι συμπατριώτες τους αυτά τα βάλσαμα της φύσης.

SonyVideoPictures 165

Μεγιστη παραγωγή, ελάχιστο κόστος, ανοιχτές αγορές, υψηλά κέρδη: τα άλλα είναι το λιγότερο. Πολλές αμερικανικές βιομηχανίες είχαν εγκατασταθεί από τη μεξικανική πλευρά των συνόρων, πολλά χρόνια πριν υπογραφεί το σύμφωνο ελεύθερου εμπορίου ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Μεξικό. Αυτές οι εταιρείες μετέτρεψαν τη ζώνη των συνόρων σε μια μεγάλη βιομηχανική μάντρα. Το σύμφωνο απλώς τους έδωσε τη δυνατότητα να επωφεληθούν περισσότερο από τους εξευτελιστικούς μισθούς των Μεξικανών και από την ελευθερία που είχαν στο Μεξικό να δηλητηριάζουν ασύδοτα το νερό, το έδαφος και τον αέρα. Ωστόσο, 4 χρόνια μετά το σύμφωνο, τα νερά που βρίσκονται κοντά στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις της Ford στο Νουέβο Λαρέντο και της General Motors στη Ματαμόρος περιείχαν 1000 φορές περισσότερες τοξίνες από το μέγιστο επιτρπτό όριο στην άλλη πλευρά των συνόρων. Στα περίχωρα των εγκαταστάσεων της DuPont, επίσης στη Ματαμόρος, οι ρύποι είχαν φτάσει σε τέτοιο βαθμό που αναγκάστηκαν να εκκενώσουν την περιοχή.

Από το βιβλίο «Ένας Κόσμος ανάποδα» του Εντουάρντο Γκαλεάνο

Read Full Post »

Σύμφωνα με τα σχέδια της Διεθνούς Τράπεζας, μέσα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα οι οικολογικές βιομηχανίες θα διακινούν περισσότερα χρήματα από τις χημικές. Ηδη μάλιστα έχουν αρχίσει να αποφέρουν βουνά από κέρδη. Η σωτηρία του περιβάλλοντος αποτελεί για τις εταιρείες που το καταστρέφουν την πιο λαμπρή εμπορική τους επένδυση.

Στο τελευταίο βιβλίο του, The Corporate planet, ο Τζόσουα Καρλάινερ δίνει 3 διαφωτιστικά παραδείγματα με μεγάλη διδακτική αξία:

  1. 4 από τις πιο ρυπογόνες για τον αέρα του πλανήτη μας εταιρίες ανήκουν στον όμιλο General Electric, που είναι επίσης ο μεγαλύτερος αμερικανικός κατασκευαστής μηχανημάτων για τον έλεγχο της μόλυνσης της ατμόσφαιρας.
  2. η χημική εταιρία DuPont, μια από τις εταιρίες με τα πιο επικίνδυνα βιομηχανικά απόβλητα σε ολόκληρο τον κόσμο, ανέπτυξε έναν προσοδοφόρο τομέα υπηρεσιών, εξειδικευμένωνστην αποτέφρωση και την ταφή επικίνδυνων βιομηχανικών αποβλήτων
  3. μια άλλη πολυεθνική, η Westinghouse, που κερδίζει το ψωμί της πουλώντας πυρηνικά όπλα, πουλάει επίσης πανάκριβους εξοπλισμούς για τον καθαρισμό των δικών της πυρηνικών αποβλήτων.

Από το βιβλίο: «Ένας κόσμος ανάποδα» του Εντουάρντο Γκαλεάνο

Read Full Post »

Σύμφωνα με τον FAO τα ιχθυαποθέματα του πλανήτη έχουν φτάσει στα όριά τους. Η αλιευτική βιομηχανία απασχολεί σε παγκόσμια κλίμακα  περίπου 200.000.000 κατοίκους. Οι αυτόχθονες, που ακολουθούν παραδοσιακές μεθόδους αλιείας χρησιμοποιούν εξοπλισμό παλαιότερης τεχνολογίας και δε διαθέτουν αρκετή πολιτική δύναμη, μοιραία λοιπόν υποφέρουν περισσότερο από τη μείωση των ιχθυαποθεμάτων.

Τα υπερχρεωμένα έθνη του Τρίτου Κόσμου εξάγουν σημαντικό ποσοστό της θαλάσσιας συγκομιδής τους, και οι βιομηχανικά ανεπτυγμένες χώρες καταναλώνουν 3 φορές μεγαλύτερες ποσότητες από τις αναπτυσσόμενες, παρά το ότι για τον Τρίτο Κόσμο τα ψάρια αποτελούν τη σημαντικότερη πηγή ζωικής πρωτεϊνης.

finning2

Ο FAO υπολογίζει ότι κάθε χρόνο δαπανώνται 124 δισ. δολάρια παγκοσμίως για να αλιευθούν ψάρια αξίας 70 δισ. δολ. Οι κυβενήσεις καλύπτουν τη διαφορά με δάνεια, επιβολή τελών εισόδου στα ξένα αλιευτικά σκάφη και άμεσες επιχορηγήσεις σε εξοπλισμούς και υπηρσίες. Τεράστιες ποσότητες από μαλάκια και οστρακόδερμα αλιεύονται στα νησιωτικά συμπλέγματα της ΝΑ Ασίας.

Οι συνέπειες τηε υπεραλίευσης δεν περιορίζονται στην εξάντληση των ιχθυαποθεμάτων: ένα από τα πιο διαδεδομένα προβλήματα είναι ότι οι ψαράδες στις ανοικτές θάλασσες πιάνουν και εξοντώνουν μαζί με τα επιθυμητά και διάφορα άλλα είδη, χρησιμοποιώντας δίκτυα επιφάνειας. Κατά τη διάρκεια του 1990, το ψάρεμα τόνου και καλαμαριών με αφρόδιχτα στοίχισε τη ζωή σε περίπου 42.000.000 θαλασσοπούλια, θαλάσσια θηλαστικά και άλλα είιδη. Οι γαριδότρατες φαίνεται ότι προξενούν τη μεγαλύτερη ζημιά παγιδεύοντας «άχρηστο» ψάρι σε ποσσοτό 80-90%, ποσότητα δηλαδή 10-15.000.000 τόνων ετησίως.

Από το βιβλίο: Η κατάσταση του πλανήτη, 1994

Read Full Post »

Σήμερα οι υγρότοποι αναγνωρίζονται ως φυσικοί μηχανισμοί ανυπολόγιστης αξίας για τη ρύθμιση και τη συντήρηση του υδροβιολογικού κύκλου. Το 1971 υπογράφηκε η Διεθνής Σύμβαση του Ράμσαρ που καθιέρωσε υποχρέωση των συμβαλλομένων κρατών να συντηρούν τους υγρότοπους με τη δημιουργία περιοχών ειδικής προστασίας τόσο ως προς αυτούς που αναφέρονται ρητά ως διεθνούς σημασίας υγρότοποι υδρόβιν πτηνών, όσο και ως προς αυτούς που δεν είναι εγγεγραμμένοι στο σχετικό πίνακα.

Meadow Parsley, Gunnison National Forest, Colorado

Κριτήρια λεπτομερειακού χαρακτήρα – για να υπάρξει ένας ενιαίος τρόπος εκτίμησης της σημασίας των υγροτόπων – προτάθηκαν από την πλευρά των κρατών στην πρώτη Διάσκεψη των Κρατών Μερών στο Gagliari (Ιταλία, 24-29 Νοέμβρη 1980), τα οποία σητ συνέχεια συμπληρώθηκαν ή τροποποιήθηκαν από τη δεύτερη Διάσκεψη στο Groningen, την τρίτη στη Regina και την τέταρτη στο Montreux. Τα εν λόγω κριτήρια διαιρούνται σε 3 κατηγορίες:

  1. κριτήρια για το χαρακτηρισμό υγροτόπων ως διεθνούς σημασίας για τα υδρόβια πτηνά.
  2. κριτήρια για το χαρακτηρισμό υγροτόπων ως διεθνούς σημασίας για τα φυτά και τα ζώα.
  3. κριτήρια για το χαρακτηρισμό υγροτόπων ως διεθνούς σημασίας επειδή είναι μοναδικά και αντιπροσωπευτικά οικοσυστήματα.

Η Ελλάδα έχει εγγράψει στον κατάλογο της Σύμβασης Ράμσαρ τους εξής υγροτόπους: τα Δέλτα Έβρου, Νέστου, Αξιού-Λουδία-Αλιακμονα, Αχελώου, την Αλυκή Κίτρους Πιερίας, το Έλος Κοτυχίου, τον Αμβρακικό Κόλπο, το Δάσος Στροφιλιάς, τις Λίμνες Μητρικού-Καρακάτζαλη, Βιστωνίδα, Κερκίνη, Μικρή Πρέσπα, τις Λιμνοθάλασσες Μεσολογγίου και Πόρτο Λάγος.

Από το βιβλίο «Περιβάλλον και Δίκαιο» του Ι.Κ. Καράκωστα

Read Full Post »

Σύμφωνα με την αρχή της υπεροχής, που απορρέει, κατά το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΔΕΚ), από το  πνεύμα των ιδρυτικών Συνθηκών, κάθε κανόνας του πρωτογενούς ή παράγωγου κοινοτικού δικαίου υπερέχει κάθε εθνικού κανόνα προγενέστερου ή μεταγενέστερου. Η πραγμάτωση της αρχής αυτής επαφίεται στον εθνικό δικαστή, ο οποίος καλείται να εφαρμόσει αυτεπαγγέλτως το κοινοτικό δίκαιο και να του προσδώσει πλήρη αποτελεσματικότητα.

Όμως, η εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου από τον εθνικό δικαστή προϋποθέτει την άμεση ισχύ του στην εθνική έννομη τάξη, την ικανότητα των διατάξεών του να αποτελέσουν το θεμέλιο ιδιωτικών δικαιωμάτων. Προϋποθέσεις για την άμεση εφαρμογή κοινοτικής οδηγίας /διάταξης:

  1. να αφορά κατά περιεχόμενο την εσωτερική έννομη τάξη και όχι αποκλειστικά τις σχέσεις των κρατών-μελών με την Κοινότητα ή τη θεσμική οργάνωση της Κοινότητας και τις αρμοδιότητες των οργάνων της
  2. να είναι επαρκώς ακριβής, ανεπιφύλακτη και να μη χρειάζεται περαιτέρω εξειδίκευση, η οποία να επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια των αρμόδιων οργάνων

Έτσι, το ΔΕΚ  έκρινε ότι έχουν άμεση ισχύ οι διατάξεις της Συνθήκης που αφορούν άμεσα τους ιδιώτες αλλά και αυτές που επιβάλλουν στο κράτος συγκεκριμένη υποχρέωση προς πράξη ή παράλειψη. Από τα παραπάνω συνάγεται ότι δύσκολα θα μπορούσε να υποστηριχθεί η άμεση ισχύς των διατάξεων της Συνθήκης των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που αφορούν στο περιβάλλον.

Η Οδηγία μπορεί να ιδρύσει δικαιώματα του ιδιώτη έναντι του κράτους, το οποίο αποτελεί τον αποδέκτη της (κάθετο άμεσο αποτέλεσμα), όχι όμως και υποχρεώσεις των ιδιωτών έναντι του κράτους (αντίστροφο κάθετο αποτέλεσμα) ή έναντι άλλων ιδιωτών (οριζόντιο αποτέλεσμα). Συνεπώς, η μη ενσωμάτωση του κοινοτικού δικαίου περιβάλλοντος, που περιέχεται σε Οδηγίες, έχει ως αποτέλεσμα την αδυναμία αξιοποίησής του έναντι ιδιωτών φορέων ρυπογόνων δραστηριοτήτων. Πάντως, η λειτουργική έννοια του κράτους, που υιοθετείται από τη νομολογία του ΔΕΚ, σε αντίθεση με την κρατούσα στην Ελλάδα οργανική θεωρία, διευκολύνει το επικλητό των Οδηγιών έναντι δημοσίων επιχειρήσεων με τη μορφή ΑΕ, στις οποίες ανατίθενται στην Ελλάδα μερικές από τις σημαντικότερες δραστηριότητες που εγκυμονούν κινδύνους για το περιβάλλον.

Με απόφασή του το 1997, το ΔΕΚ έκρινε ότι, τα κράτη-μέλη στα οποία απευθύνεται Οδηγία που δεν έχει ακόμα παρέλθει η προθεσμία μεταφοράς της, επιβάλλεται να απέχουν κατά τη διάρκεια της προθεσμίας από τη θέσπιση διατ’αξεων ικανών να διακυβεύουν σοβαρά την επίτευξη του αποτελέσματος που επιδιώκει η Οδηγία αυτή. Η σύμφωνη με το κοινοτικό δίκαιο ερμηνεία της οδηγίας συνίσταται στην άρση της σύγκρουσης, σε επρίπτωση αμφισημίας μεταξύ της εθνικής και της κοινοτικής ερμηνείας μιας κοινοτικής προέλευσης διάταξης προς όφελος της δεύτερης.

Από το βιβλίο: Περιβάλλον και Δίκαιο, του Ι.Κ Καράκωστα

Read Full Post »

Σύμφωνα με υπολογισμούς, κάθε ποσότητα τεχνητά παραγόμενων ψαριών εκπέμπει στο θαλάσσιο περιβάλλον απεκρίμματα και υπολείμματα τροφών ίσα με το παραγόμενο βάρος τους. Και βεβαίως αν έχουμε συσσωρευμένα 1.000.000 ψάρια σε 10-20 στρέμματα θαλάσσιας έκτασης, τότε η παραγόμενη και μόνο οργανική λάσπη 500 τόνων το χρόνο θα είναι προφανώς καταστροφική για την περιοχή. Σκουλήκια, μύκητες και πλήθος αναερόβιων οργανισμών μολύνουν το οικοσύστημα. Στο εξαιρετικά στενάχωρο περιβάλλον του κλωβού αναπτύσσονται πάσης φύσεως επιδημίες, εξού και η ανάγκη για συενχή χρήση αντιβιωτικών, μυκητοκτόνων και πάσης φύσεως παρασιτοκτόνων.

Πως όμως θα βελτιώσουμε το ελλειμματικό εγχώριο ισοζύγιο σε ψάρια της ανοιχτής θάλασσας, που ανέρχεται σε περισσότερους από 50.000 τόνους ετησίως και με διαρκείς τάσεις διεύρυνσης, αν όχι με ιχθυοκαλλιέργειες που και συνάλλαγμα εξοικονομούν και θέσεις εργασίας παράγουν?

Από το βιβλίο «Η τέχνη της Οικολογίας»

Read Full Post »

Older Posts »